خارش بینی بعد از عمل که عموما اکثر بیماران تجربه می کنند در نواحی مختلف مثل نوک بینی ، پره ها و به ویژه زیر گچ بینی احساس می شود و به تدریج کاهش پیدا می کند . در ادامه بررسی می کنیم که چرا این خارش اتفاق می افتد ، چقدر طول می کشد و چگونه می توان آن را بدون آسیب به نتایج جراحی بینی کنترل کرد.
علت خارش بینی بعد از عمل چیست ؟
خارش بعد از عمل بینی یکی از عوارض شایع و معمول است که اغلب بیماران آن را تجربه می کنند. این خارش معمولاً به دلیل تحریک پایانه های عصبی پوست و مخاط بینی در حین جراحی ، تورم بافتی یا خشک شدن پوست داخل و اطراف بینی رخ می دهد. همچنین استفاده از پانسمان ها ، چسب ها یا گچ بینی نیز می تواند پوست ناحیه را تحریک کرده و منجر به خارش شود. در برخی موارد ، تجمع ترشحات یا پوسته ریزی داخل بینی پس از جراحی نیز عامل ایجاد حس خارش بینی بعد از عمل است. به گفته دکتر محمد نعیمی ، جراح بینی مشهد ، این عارضه معمولاً چند هفته اول پس از جراحی به حالت خفیف تا متوسط بروز پیدا می کند ، به ویژه در دوران ترمیم بافت ها و در ناحیه بخیه ها و زیر چسب که حساسیت بیشتر است .
روش های کاهش خارش بینی بعد از عمل چیست ؟
خارش بینی بعد از جراحی بینی یک احساس نسبتاً شایع و گذرا است که بیشتر بیماران به ویژه در هفته های ابتدایی آن را تجربه میکنند. با وجود اینکه این حس معمولاً به مرور زمان و با پیشرفت روند بهبودی کاهش می یابد ، برخی روش های ساده و کاربردی وجود دارد که می توانند به تسکین و کنترل این احساس کمک کنند ، بدون آنکه آسیبی به نتایج جراحی وارد شود.
1. مرطوب نگه داشتن داخل بینی
استفاده از سرم های شستشوی نمکی مخصوص بینی یا پمادهای تجویزشده توسط جراح مثل وازلین طبی یا پماد آنتی بیوتیک ملایم می تواند به جلوگیری از خشکی و پوسته پوسته شدن داخل بینی کمک کند. خشکی یکی از دلایل اصلی خارش بینی بعد از عمل است و حفظ رطوبت مخاط بینی باعث تسکین خارش و تسریع ترمیم می شود.
2. عدم خاراندن و لمس ناحیه بینی
مهم ترین و در عین حال چالش بر انگیز ترین توصیه ، پرهیز از خاراندن مستقیم ناحیه جراحی شده است. لمس یا خراشیدن می تواند منجر به آسیب به پوست ، باز شدن بخیه ها یا افزایش احتمال عفونت شود. به جای خاراندن ، می توان با ضربه های بسیار ملایم کنار بینی را نوازش کرد یا از روش های جایگزین برای کاهش تحریک استفاده نمود.
3. استفاده از کمپرس سرد
قرار دادن کمپرس سرد (نه یخ مستقیم) به صورت غیرمستقیم و با فاصله از محل جراحی می تواند باعث کاهش التهاب و آرام سازی پایانه های عصبی شود و به مرور خارش بینی بعد از عمل را تسکین دهد. این روش مخصوصاً در روزهای ابتدایی پس از عمل بسیار مؤثر است و می تواند خارش را کاهش دهد. البته حتماً باید با تأیید پزشک انجام شود تا آسیبی به بافت جراحی شده وارد نشود.
4. استفاده از آنتی هیستامین در صورت لزوم
برخی موارد ، خارش شدید ممکن است ناشی از واکنش آلرژیک به مواد استفاده شده (مثل چسب یا دارو) باشد. در این صورت ، پزشک ممکن است مصرف آنتی هیستامین خوراکی را توصیه کند. این داروها با کاهش حساسیت بدن و واکنش های آلرژیک ، می توانند خارش را به شکل قابلتوجهی کنترل کنند.
خارش زیر گچ بینی بعد از عمل
خارش بینی بعد از عمل به ویژه در زیر گچ ، معمولاً در روز های اول احساس می شود و ناشی از ترکیبی از عوامل فیزیولوژیکی و واکنش پوست به مواد خارجی مثل گچ ، چسب و پانسمان است. به طور کلی ، این خارش نشانه ای از واکنش طبیعی بدن به ترمیم بافت ، التهاب ، فشار ملایم ناشی از گچ یا حتی خشک شدن پوست زیر آن است.
خارش ممکن است در برخی بیماران آزار دهنده باشد اما معمولاً موقتی است و با برداشتن گچ ، به طور چشمگیری کاهش می یابد یا کاملاً از بین می رود. در بیشتر موارد ، این احساس فقط در طول هفته اول ، یعنی زمانی که گچ روی بینی باقی مانده ، وجود دارد. در صورتی که خارش بعد از برداشتن گچ ادامه پیدا کند یا با علائمی مانند قرمزی ، ترشح یا سوزش همراه باشد ، ممکن است نشان دهنده حساسیت یا تحریک پوستی باشد و لازم است با جراح مشورت شود. اما در اکثر بیماران ، این یک مرحله گذرا از روند بهبودی است و نیاز به نگرانی ندارد.
خارش عمل بینی تا چه مدت ادامه دارد ؟
خارش بینی معمولاً یک عارضه موقتی و گذرا است و در اغلب موارد جای نگرانی ندارد. به طور نرما ل، این خارش در هفته اول تا سوم پس از جراحی شایع تر است ، به ویژه زمانی که گچ ، چسب و بخیه ها هنوز روی بینی وجود دارند یا بافت ها در حال ترمیم هستند. پس از برداشتن گچ و کاهش تورم اولیه ، شدت خارش معمولاً کم شده و به تدریج از بین می رود.
در برخی بیماران ، به ویژه کسانی که پوست حساس دارند یا روند ترمیم پوست در آن ها کندتر است ، خارش ممکن است تا ۶ هفته ادامه یابد، اما اغلب به مرور کاهش می یابد و خفیف تر می شود. اگر خارش بینی بعد از عمل بیشتر از ۶ تا ۸ هفته ادامه پیدا کند یا همراه با علائمی مانند ترشح ، قرمزی یا التهاب باشد ، ممکن است نیاز به بررسی توسط جراح وجود داشته باشد تا احتمال حساسیت یا عفونت رد شود. بنابراین ، در حالت نرمال ، خارش بینی بین ۱ تا ۳ هفته طول میکشد و خود به خود برطرف می شود.
جهت دریافت مشاوره از دکتر محمد نعیمی ، فرم زیر را پر کنید.
چه دارویی برای درمان و تسکین خارش بینی بعد از عمل مناسب است ؟
درمان خارش بینی بعد از عمل نیازمند دقت بسیار است، زیرا استفاده از داروهای نامناسب یا خاراندن بینی می تواند منجر به آسیب به غضروف ، جابجایی استخوان یا باز شدن زخم ها شود. توجه داشته باشید که مصرف هرگونه دارو باید با نظر و تجویز جراح بینی شما انجام شود با این حال ، معمولاً پزشکان برای مدیریت این مشکل داروها و روش های زیر را پیشنهاد می کنند:
۱. آنتی هیستامین های خوراکی (ضد حساسیت)
خارش بینی بعد از عمل اغلب ناشی از واکنش بدن به ترمیم بافت ها یا خشکی مخاط است. داروهای ضد حساسیت می توانند به کاهش التهاب و خارش کمک کنند:
- ستیریزین (Cetirizine)
- لوراتادین (Loratadine)
- کلرفنیرامین (Chlorpheniramine)
این داروها معمولاً خواب آور هستند و می توانند به استراحت بهتر بیمار نیز کمک کنند.
۲. قطره ها و اسپری های بینی
یکی از اصلی ترین دلایل خارش بینی بعد از عمل ، خشکی داخل بینی است. مرطوب نگه داشتن مخاط بهترین راه درمان است:
- سرم شستشو (آب نمک isotonic) : شستشوی منظم بینی با سرم فیزیولوژی باعث رفع ترشحات خشک شده و آلرژن ها می شود و خارش را به شدت کاهش می دهد.
- اسپری های saline (آب نمک) : برای رطوبت رسانی در طول روز بسیار مفید هستند.
۳. پمادهای آنتی بیوتیک و ترمیم کننده
اگر خارش ناشی از خشکی پوست روی بینی یا اطراف سوراخ های بینی است ، پزشک ممکن است پمادهایی را تجویز کند:
- پماد موپیروسین (Mupirocin) : اگر ترس از عفونت وجود داشته باشد ، این پماد همزمان با درمان عفونت ، باعث نرمی پوست و کاهش خارش می شود.
- پمادهای ویتامین A یا D : برای ترمیم پوست و جلوگیری از پوسته پوسته شدن که منجر به خارش بینی می شود ، مفید هستند.
- وازلین : در مواردی که پوست بیرون بینی خشک است ، مقدار بسیار کمی وازلین می تواند رطوبت را حفظ کند ؛ البته باید مراقب باشید وارد سوراخ بینی نشود.
هشدارهای بسیار مهم در هنگان خارش بینی بعد از عمل
- از قطره های کورتونی یا ضد احتقان قوی مانند اکسی متازولین بدون دستور پزشک استفاده نکنید ، زیرا ممکن است باعث خشکی بیشتر یا آسیب به مخاط حساس بعد از عمل شوند.
- هیچ وقت از انگشت ، گوش پاک کن یا دستمال کاغذی برای خاراندن داخل بینی استفاده نکنید. این کار می تواند زخم های داخلی را باز کند و باعث خونریزی شود.
- اگر خارش همراه با قرمزی شدید ، ترشحات زرد/سبز یا درد غیرقابل تحمل است ، حتماً سریعاً به جراح خود اطلاع دهید.
- پیشنهاد می شود برای استفاده از هر یک از موارد بالا، حتماً با جراح خود تماس بگیرید.
